ΕΠΤΑ ΒΑΣΙΚΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ


kion1Οι επτά βασικοί κλάδοι της Φιλοσοφίας

 

Συνέχεια

Advertisements

ΟΙ ΚΥΝΙΚΟΙ


kion1OI KYNIKOI ΚΑΙ Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΟΥΣ

 Βλάσης Γ. Ρασσιάς  

(Προλόγισμα στο ομώνυμο θεατρικό έργο του συγγραφέα, ποιητή και ηθοποιού Νίκου Καλογερόπουλου.

Αναδημοσιεύθηκε και στο περιοδικό «Διιπετές»).

  Ο ιδρυτής των Κυνικών Αντισθένης

              Στην, ηθελημένη ή όχι, παραποίηση ή έκπτωση πολλών λέξεων του Αρχαίου Ελληνικού κόσμου, η σύγχρονη ανθρωπότητα οπωσδήποτε χάνει πολλά. Ανάμεσα σε αυτές τις πάμπολλες λέξεις (αφέλεια, απάθεια, φιλία, θεός, δημοκρατία και δεκάδες άλλες), στέκει και η λέξη «Κυνικός», η οποία, προς ατυχία εκατομμυρίων ανθρώπων που οι Μούσες και η Φιλοσοφία δεν τους τίμησαν με τα δώρα τους, έχει προσλάβει αρνητικό νόημα σε όλες τις ευρωπαϊκές γλώσσες, ενώ τα σύγχρονα ημέτερα λεξικά ορίζουν μυωπικώς τον «Κυνικό» ως τίποτε περισσότερο από ένα πρόσωπο το οποίο… «εκ συστήματος διαπιστώνει λάθη και δυσπιστεί σε ό,τι αφορά τη σοβαρότητα ή αγαθότητα των ανθρώπινων προθέσεων και πράξεων και αντιδρά πάντοτε με ειρωνεία και σαρκασμό»

Συνέχεια

ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΜΟΣ


kion1ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟ ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΜΟ

 Λήψη του αρχείου

Peter Suber

Professor of Philosophy Department of Philosophy, Earlham College

Στις μέρες μας, σκεπτικιστές λέμε τους μονίμως δύσπιστους που σε όλους, και για ο,τιδήποτε, λένε, «Όχι» ή «Αμφιβάλλω» ή «Πώς το ξέρεις;» ή «Δεν σε πιστεύω» ή «Απόδειξέ το». Πάντως, σ’ όλη τη διάρκεια της ιστορίας της φιλοσοφίας, η φήμη των σκεπτικιστών κατά καιρούς υπήρξε ακόμα χειρότερη.

Οτιδήποτε είναι δυνατό κανείς να πιστέψει, κάποιος άλλος μπορεί να μη το πιστέψει· άλλος, πάλι, μπορεί να παραμείνει αβέβαιος ή αδιάφορος. Για έναν πιστό, οτιδήποτε έξω από την πίστη του είναι απιστία -και τούτη η «απιστία» περιλαμβάνει ολόκληρη εκείνη την ενδιαφέρουσα περιοχή που ξεκινά από την απερίφραστη άρνηση και εκτείνεται στον δισταγμό και τα ανάμικτα συναισθήματα, μέχρι και στην πλήρη αδιαφορία. Ο «σκεπτικισμός» κατέληξε να είναι ένας όρος που κλείνει μέσα του όλες αυτές τις διαφορετικές στάσεις. Σε μια δογματική κουλτούρα, ήταν φυσικό ο όρος να αποκτήσει σημασία μειωτική’ αναφερόταν σε κείνους που αμφέβαλαν, σε εποχές που η αμφιβολία προκαλούσε αγανάκτηση και α­ντιδράσεις.1 Κι όμως, για τους αρχαίους εφευρέτες του, τους Έλληνες Σκεπτικούς, ο «σκεπτικισμός» είχε μια ξεκάθαρη και ακριβή σημασία -κάθε άλλο παρά μειωτική.

Συνέχεια

Ο ΑΡΧΑΙΟΣ ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΜΟΣ


kion1Ο ΑΡΧΑΙΟΣ ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΜΟΣ

   Γεωργία Φέλιου  

σύμβουλος ψυχικής υγείας

 Εισαγωγή

Η εργασία αυτή είναι μία προσπάθεια συσχέτισης του αρχαίου σκεπτικισμού με τη σύγχρονη φαινομενολογία και την υπαρξιακή ψυχοθεραπευτική πρακτική. Αρχικώς θα εξετάσουμε εν συντομία το ιστορικό πλαίσιο μέσα από το οποίο αναδύθηκε ο αρχαίος σκεπτικισμός. Κατόπιν θα δούμε τα διάφορα είδη σκεπτικισμού όπως εξελίχθηκαν ανά τους αιώνες και τη βασική σκεπτική επιχειρηματολογία. Στη συνέχεια θα δούμε κάποιες βασικές διαφορές μεταξύ του αρχαίου, του μεσαιωνικού και του μοντέρνου σκεπτικισμού. Επίσης θα μελετήσουμε συγκριτικά ένα- δύο σημεία από τη φιλοσοφία του αρχαίου σκεπτικισμού και τη φαινομενολογία όπως αυτή αναπτύχθηκε κυρίως από τον Edmund Husserl και θα δούμε ποια τα σημεία σύγκλισης και απόκλισης. Τέλος θα δούμε τι μπορεί να προσφέρει ο αρχαίος σκεπτικισμός στην υπαρξιακή ψυχοθεραπευτική πρακτική. Η σκεπτική φιλοσοφία μπορεί να προσφέρει πάρα πολλά όσον αφορά την προσέγγιση του θεραπευόμενου από το θεραπευτή και τη στάση του δεύτερου στη θεραπευτική διαδικασία. Παράλληλα θα πρέπει να τονιστεί ότι ο αρχαίος σκεπτικισμός όπως και κάθε φιλοσοφικό σύστημα όταν εφαρμόζεται σε άλλο τομέα εμπεριέχει κάποιους περιορισμούς που χρέος μας έχουμε να ξεπεράσουμε.

Λίγα λόγια για την ελληνιστική εποχή και την ελληνιστική φιλοσοφία

Συνέχεια

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΥΣΤΕΡΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑΣ


kion1Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΥΣΤΕΡΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑΣ

Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο


Εισαγωγή

Τους πρώτους μεταχριστιανικούς χρόνους μια σημαντική μεταστροφή συντελέστηκε στην ελληνική φιλοσοφία. Ο Στωικισμός, ο Επικουρισμός, ο Σκεπτικισμός και ο Περίπατος που μέχρι τότε κυριαρχούσαν, άρχισαν να πέφτουν. Οι μεταξύ τους διαμάχες είχαν ως αποτέλεσμα να θεωρηθεί πως η φιλοσοφική αναζήτηση είχε χάσει την επαφή της με τα ζητήματα που απασχολούσαν την κοινωνία και τους ανθρώπους της εποχής. Θεωρήθηκε επίσης πως αναλώνεται σε επιδέξιους αλλά ανούσιους λεκτικούς διαξιφισμούς που ενδιέφεραν και κατανοούσαν μόνον οι ‘ειδικοί’. Βαθμιαία λοιπόν διαμορφώνονται νέες τάσεις που προσπάθησαν να φέρουν ξανά τη φιλοσοφία στο προσκήνιο των ανθρώπινων προβληματισμών και να τη συνδέσουν ταυτόχρονα με το λαμπρό παρελθόν της. Έτσι, υπάρχει άνθηση στα φιλοσοφικά εγχειρίδια, που είχαν στόχο να φέρουν στο κοινό τις διάφορες διδασκαλίες. Επίσης, δημιουργείται έντονο ενδιαφέρον για υπομνηματιστικά έργα που αναλύουν και κάνουν προσιτά στο ευρύ κοινό έργα παλαιότερων φιλοσόφων. Η γνώση της φιλοσοφίας αποκτά εγκυκλοπαιδικό χαρακτήρα, γίνεται εφόδιο ρητορικής και εφόδιο παιδείας, παρά στάση ζωής. Έτσι αναπτύχθηκαν εκλεκτικιστικές τάσεις που διερευνούσαν και εναρμόνιζαν τις διάφορες απόψεις χωρίς να ενδιαφέρονται να τις ανασκευάσουν ή να τις αναπτύξουν.

Συνέχεια